Başkişi

Başkişi, bir edebî eserde, özellikle roman, hikâye, tiyatro ve benzeri kurmaca metinlerde olayların merkezinde yer alan, eserin ana çatışmasını oluşturan ve anlatının gelişiminde temel rol üstlenen kişidir. Başkişi, eserin konusu, teması ve ana düşüncesi etrafında şekillenen olayların odak noktasında bulunur ve çoğunlukla diğer kişilerle olan ilişkileriyle birlikte ele alınır. Edebî eserde anlatıcı tarafından en fazla izlenen, en ayrıntılı biçimde betimlenen ve psikolojik yönleriyle en çok işlenen karakter başkişidir. Başkişi, kimi zaman kahraman, kimi zaman ise sıradan veya anti-kahraman niteliklerinde olabilir. Özellikle roman ve hikâye gibi anlatı türlerinde başkişinin düşünceleri, duyguları, eylemleri ve yaşantısı anlatının temel eksenini oluşturur. Tiyatro eserlerinde ise başkişi, sahne üzerindeki ana hareketleri yönlendiren ve çoğunlukla eserin temel mesajını taşıyan karakter olarak öne çıkar. Başkişi terimi, genellikle ana karakter, başkarakter ya da kahraman kavramlarıyla eş anlamlı olarak kullanılmakla birlikte, eserin yapısına göre işlevsel farklılıklar gösterebilir. Bu kavram, edebî çözümlemelerde eserin yapısal unsurlarının incelenmesinde önemli bir yer tutar.